بسیاری از والدین این تجربه را داشتهاند که نوزادشان برای مدتی خوب میخوابد، اما ناگهان همه چیز تغییر میکند. کودکی که شبها چند ساعت پشت سر هم میخوابید، حالا هر یک یا دو ساعت بیدار میشود، به سختی به خواب میرود و برای آرام شدن به شیر یا بغل نیاز دارد.
این تغییر ناگهانی معمولاً باعث نگرانی والدین میشود. برخی تصور میکنند کودک بیمار شده یا مشکلی در تغذیه او وجود دارد. اما در بسیاری از موارد، این وضعیت بخشی طبیعی از رشد کودک است و «رگرسیون خواب» یا پسرفت خواب نام دارد.
رگرسیون خواب به دورهای گفته میشود که در آن الگوی خواب نوزاد بهطور ناگهانی تغییر میکند و کودک:
رگرسیون خواب بیماری نیست، بلکه معمولاً نتیجه تغییرات رشدی مغز و بدن نوزاد است.
مغز نوزاد در سال اول زندگی با سرعت زیادی رشد میکند. یادگیری مهارتهای جدید مانند غلت زدن، نشستن، چهار دستوپا رفتن و راه رفتن میتواند باعث تحریک مغز و اختلال موقت در خواب شود.
عوامل مؤثر عبارتاند از:
رگرسیون ۴ ماهگی شایعترین نوع رگرسیون خواب است.
در این سن:
این مرحله معمولاً بین دو تا شش هفته طول میکشد.
همه نوزادان این مرحله را تجربه نمیکنند، اما برخی کودکان در شش ماهگی نیز دچار تغییرات خواب میشوند.
دلایل اصلی:
این مرحله معمولاً با اضطراب جدایی همراه است.
کودک:
در این سن، کودک مهارتهای جدیدی مانند چهار دستوپا رفتن و ایستادن را نیز یاد میگیرد.
برخی کودکان در یک سالگی دوباره دچار اختلال خواب میشوند.
دلایل آن:
در این سن، کودکان استقلال بیشتری پیدا میکنند و ممکن است در برابر خوابیدن مقاومت نشان دهند.
علائم:
بیشتر دورههای رگرسیون خواب بین دو تا شش هفته طول میکشند.
مدت زمان آن به عوامل زیر بستگی دارد:
خیر.
برخی کودکان تغییرات بسیار خفیفی در خواب دارند و برخی دیگر چندین هفته بیخوابی شدید را تجربه میکنند.
هر نوزاد منحصربهفرد است.
رایجترین علامت رگرسیون خواب است.
نوزاد ممکن است فقط ۲۰ تا ۳۰ دقیقه بخوابد.
کودکی که قبلاً بهراحتی میخوابید، اکنون برای خوابیدن مقاومت میکند.
کودک ممکن است تنها در آغوش یا هنگام شیر خوردن آرام شود.
کمبود خواب باعث افزایش بیقراری میشود.
ساعت خواب و بیداری را تا حد امکان ثابت نگه دارید.
کودک بیش از حد خسته، سختتر میخوابد.
مثلاً هر بار خواباندن کودک با تاب دادن.
بینظمی میتواند وضعیت را بدتر کند.
برخلاف تصور بسیاری از والدین، حذف چرتها به بهتر خوابیدن کودک کمک نمیکند.
بازیهای هیجانانگیز میتواند خواب را دشوارتر کند.
در دوران رگرسیون خواب، برخی نوزادان بیشتر از قبل برای شیر خوردن بیدار میشوند.
با این حال، همه بیدار شدنها ناشی از گرسنگی نیست.
گاهی کودک فقط به کمک برای دوباره خوابیدن نیاز دارد.
درد لثه میتواند خواب کودک را مختل کند.
علائم:
از حدود هشت ماهگی، کودک متوجه میشود که والدین از او جدا هستند و ممکن است هنگام خواب از تنهایی بترسد.
این موضوع میتواند باعث بیدار شدنهای مکرر در شب شود.
اگر مشکلات خواب با موارد زیر همراه است:
بهتر است کودک توسط پزشک معاینه شود.
خیر، این مرحله بخشی طبیعی از رشد کودک است.
معمولاً دو تا شش هفته.
خیر.
خیر، این مرحله موقتی است.
بسته به شرایط کودک، ممکن است نیاز به انعطاف بیشتری وجود داشته باشد.
رگرسیون خواب نوزاد یکی از چالشهای رایج سال اول زندگی است. بیدار شدنهای مکرر، کوتاه شدن چرتها و مقاومت در برابر خواب معمولاً نتیجه رشد طبیعی مغز و یادگیری مهارتهای جدید هستند. حفظ آرامش، ایجاد روتین خواب و صبوری میتواند به عبور راحتتر از این مرحله کمک کند.